Artykuły,Publicystyka

M.M. Jastrzębski: Wysycha rzeka życia… we wschodniej Ghoucie

Woda… jakże pospolity element codzienności obywatela Rzeczypospolitej Polskiej. Ostatnio Wodociągi Warszawskie przekonują mieszkańców stolicy do raźnego czerpania tyle H2O z domowych kranów, ile tylko wysuszone na maksa rozkręconym ogrzewaniem usta zapragną. Zdaje się, że kampania odnosi pewne sukcesy, choć niektórzy z pewnością pozostają sceptycznie ustosunkowani.

W Syrii trudno jest wybrzydzać. Woda, począwszy od mezopotamskiego konfliktu, jaki rozegrał się około 4500 lat temu między państwami Lagasz i Umma o budowę kanałów irygacyjnych,[1][2] stanowiła przyczynę uronienia wielu ludzkich łez nad nieszczęściem mieszkańców okolic Damaszku, którzy o nią walczyli, aby tylko napoić swoich najbliższych. Dziś, w warunkach trwającego konfliktu, wartość wody wzrasta tak pod względem merkantylnym jak i strategicznym. Nic w tym dziwnego, gdyż od 2006 Syria doświadcza regularnych okresów suszy, przez co uważana jest za jeden z najsuchszych rejonów świata, czego dowodem jest średnia wartość rocznych opadów wynosząca 250 mm[3]. Co się tyczy odnawialnych zasobów wód powierzchniowych i gruntowych, Organizacja Narodów Zjednoczonych do spraw Wyżywienia i Rolnictwa szacuje je na wartość wynoszącą 16,8 km3 rocznie, z których 60% pochodzi spoza terytorium państwa syryjskiego.[4] [5]

Woda miała wielkie znaczenie dla ekspansji osadnictwa i infrastruktury miejskiej. Można rzec, że historia Ghouty znajduje swe źródło w wodach Barady, której brzegi rozdzierali kanałami irygacyjnymi pierwsi mieszkańcy okolic Damaszku. Dziś Ghouta stanowi wschodni płat damasceńskiej aglomeracji znajdującej się na wzniesieniu okolonym wzgórzami. Na zachodzie i południu Ghouta graniczy z gminami i damasceńskimi dzielnicami Kafr Sausan oraz Mezzeh, gdzie ze wzgórza Mezzeh pochyla się nad znajdującym się pod nim ambasadami i Uniwersytetem Damasceńskim pałac prezydencki. Natomiast punktem granicznym Ghouty na wschodzie jest miasto Duma, od którego na wschód i południe czupurzą się gaje drzew owocowych, pokładają się uprawy batatów i innych warzyw, a rozciągłą zieloność zdobią złote kolby kukurydzy zwyczajnej. Owa część Ghouty sięga miast takich jak Dżarmana, Al-Mulajha, Aqraba, Szaba, Hazza, Kafr Batna i Irbin. Te i dziesiątki innych miejscowości i osiedli tworzą Ghoutę w sensie administracyjnym, która częściowo pokrywa się z oazą Ghouta łączącą się ze ściślejszą infrastrukturą centralnego Damaszku. Powierzchnia obszaru, o którym mowa, to 110 kilometrów kwadratowych, zaś liczba jego mieszkańców na chwilę obecną wynosi 400 tys. osób, co stanowi 16% liczebności populacji sprzed rozpoczęcia się wojny domowej (wynosiła ona wtedy 2,5 miliona mieszkańców). [6]

Ghouta znalazła się w obiektywie mediów światowych ze względu na ostatnio wzmożone bombardowania sił opozycyjnych przez wojska rosyjskie i lojalistów prezydenta Baszara Al-Asada, jednak włączenie jej scenerii do katastrofalnego teatru syryjskiej wojny domowej nastąpiło już w pierwszych jego dniach, kiedy pokojowe protesty zostały spacyfikowane przez siły rządowe. Ze względu na jawną asymetrię siły między nieuzbrojonymi protestującymi a zbrojnymi służbami mundurowymi oraz dobranie nieadekwatnej formy represji, represjonowani poczęli zbroić się samodzielnie. Realizując odwieczne prawo talionu, doprowadzono do eskalacji konfliktu ciągnącego się po dziś. Po raz pierwszy kontrolę nad wschodnią Ghoutą siły rządowe utraciły w 2012 roku. Od tamtego czasu nad tym terenem zapanowali zbrojni opozycjoniści zrzeszeni pod sztandarami, nie zawsze ze sobą współpracujących, Legionu ar-Rahman, Wojska Islamu (Dżeisz al-Islam) i Islamistycznego Zjednoczenia Wojsk Lewantu (Al-Ittihad Al-Islami li-Ajnad asz-Szam). Siły rządowe nie pozwoliły jednak wytchnąć rebeliantom. Rozpoczęło się kilkuletnie oblężenie, którego być może najmroczniejszym epizodem stała się krwawa potyczka 21 października 2013, podczas której siły rządowe, wedle portalu Al-Jazeera, użyły broni chemicznej, zbierając żniwo 1600 żywotów.[7] Krwawy impas utrzymywał się przez kolejne lata, pomimo negocjacji przeprowadzonych pod przewodnictwem Rosji, Turcji i Iranu w Astanie w maju 2017 roku oraz wynikającego z nich spotkania w Soczi 22 listopada 2017 roku, podczas którego Władimir Putin zapowiedział, że „w związku z zakończeniem operacji antyterrorystycznej w najbliższym czasie wojska rosyjskie zostaną wycofane z Syrii.”[8]

Najnowsze wiadomości z Ghouty pokazują jak fasadowa była ta deklaracja. Bombardowania trwają, oblężenie nie ustępuje, a mieszkańcy cierpią głód,[9] czego nie potwierdzają rosyjskie media uważając, że skala niedożywienia mieszkańców jest „przerysowana” i że stanowi część „kampanii informacyjnej pewnych zachodnich i arabskich mediów”.[10]  Bolączką polskiego obserwatora wydarzeń syryjskich jest brak jakiejkolwiek możliwości zweryfikowania danych podawanych przez media tak rosyjskie, jak antyreżimowe. Pewnym jest, że stronie nieprzychylnej Asadowi zależy na ukazanie rządu Republiki Syryjskiej oraz jego irańskich i rosyjskich sojuszników w cieniu okropieństw wojennych, natomiast zwolenników Wolnej Armii Syryjskiej jako ciemiężonych obrońców niewinnych istnień. Dzieci nie uniknęły ponownego, przedmiotowego wykorzystania jako symbol niewinności miażdżonej przez zbrojną rękę dyktatury. Z drugiej strony, nie uniknęły też ogromu cierpienia jakie spotyka ich w pyle Ghouty, gdzie infrastruktura medyczna praktycznie nie funkcjonuje, lekarzom brakuje środków do przeprowadzania zabiegów i udzielania pomocy, a mali jak i dorośli są niedożywieni, o czym alarmuje Światowa Organizacja Zdrowia, wskazując na ryzyko wybuchu epidemii polio i innych dolegliwości powodowanych wybrakowaniem organizmu w witaminy i minerały.[11]

Człowiek będzie człowiekiem tak długo, jak będzie cierpiał głód, tak długo jak pragnąć będzie miłości, wreszcie, tak długo, jak pragnienia swego wodą nie zaspokoi. Ghouta, oaza dostarczająca żywność mieszkańcom Damaszku jeszcze nim zasłyszano o Jezusie Chrystusie, wysycha. Zgodnie z raportem WHO, wycieńczeni wojną mieszkańcy umierają z powodu braku wody, między innymi na niewydolność nerek.[12] Można zastanawiać się nad tym, czy Sputnik łagodzi zbrodnie popełniane przez Asada i jego sojuszników, można wątpić w nazbyt cierpiętniczy i rozczulający ton raportów prorebelianckich mediów. Można też nie słuchać żadnej ze stron, wstać i nalać sobie do szklanki warszawską (czy jakąkolwiek inną) kranówkę. Warto jednak pamiętać, że bez względu na to, czy mieszkańcy Ghouty cierpią bardziej czy cierpią mniej, pewnym jest, że są tam tacy ludzie, co cierpią do granic czucia… do śmierci.

 

Maciej Maria Jastrzębski

 

 

Bibliografia:

[1] Jacobsen, T., (1969) A survey of the Girsu (Tello) region. Sumer, 25, s. 103–108.

[2] Cooper, J. S., (1983) The Lagash-Umma Border Conflict: Reconstructing History from Ancient Inscriptions. Undena Publ., s. 61.

[3] Gleick, P. H., (01.06.2014) Water, Drought, Climate Change, and Conflict in Syria. https://journals.ametsoc.org/doi/full/10.1175/WCAS-D-13-00059.1 , dostęp: 22.02.2018.

[4] Gleick, P. H. Water….

[5] Frenken, K., red., (2009) Irrigation in the Middle East region in figures: AQUASTAT survey—2008. FAO Water Rep. 34, s. 402. http://www.fao.org/docrep/012/i0936e/i0936e00.htm , dostęp: 22.02.2018.

[6] الجريرة نت: الغوطة الشرقية.. منطقة سورية تتعرض للإبادة.  , http://www.aljazeera.net/encyclopedia/citiesandregions/2017/11/29/%D8%A7%D9%84%D8%BA%D9%88%D8%B7%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%D9%82%D9%8A%D8%A9-%D9%85%D9%86%D8%B7%D9%82%D8%A9-%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%8A%D8%A9-%D9%8A%D8%AD%D8%A7%D8%B5%D8%B1%D9%87%D8%A7-%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%B8%D8%A7%D9%85, dostęp: 23.02.2018 r.

[7] الجريرة نت: الغوطة الشرقية.. منطقة سورية تتعرض للإبادة.  , http://www.aljazeera.net/encyclopedia/citiesandregions/2017/11/29/%D8%A7%D9%84%D8%BA%D9%88%D8%B7%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%D9%82%D9%8A%D8%A9-%D9%85%D9%86%D8%B7%D9%82%D8%A9-%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%8A%D8%A9-%D9%8A%D8%AD%D8%A7%D8%B5%D8%B1%D9%87%D8%A7-%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%B8%D8%A7%D9%85

[8] Lang, J. i Menkiszak, M. (29.11.2017) Spotkanie w Soczi – iluzja końca konfliktu w Syrii. Ośrodek Studiów Wschodnich im. Marka Karpia, https://www.osw.waw.pl/pl/publikacje/analizy/2017-11-29/spotkanie-w-soczi-iluzja-konca-konfliktu-w-syrii , dostęp: 23.02.2018 r.

[9] Al Shimale, Z. (20.02.2018) Syrian forces continue bloody offensive in East Ghouta. Al-Jazeera,   http://www.aljazeera.com/news/2018/02/senseless-human-suffering-east-ghouta-180220064101130.html , dostęp: 23.02.2018.

[10] Sputnik News, (24.10.2017) Eastern Ghouta Food Crisis Worsening, Claims of Hunger Exaggerated.  https://sputniknews.com/middleeast/201710241058507609-eastern-ghouta-humanitarian-crisis/ , dostęp: 23.02.2018.

[11] WHO Report,  http://www.emro.who.int/syr/syria-news/who-calls-for-immediate-and-unimpeded-access-to-save-lives-in-eastern-ghouta-syrian-arab-republic.html , dostęp: 23.02.2018 r.

[12] Ibid.

źródło zdjęcia: https://images.google.pl/imgres?imgurl=http%3A%2F%2Fwww.aljazeera.net%2FFile%2FGetImageCustom%2Fe6651c53-add2-4fa5-bbdc-f1f059f1ce0c%2F747%2F441&imgrefurl=http%3A%2F%2Fwww.aljazeera.net%2Fnews%2Freportsandinterviews%2F2018%2F2%2F22%2F%25D8%25AC%25D8%25AD%25D9%258A%25D9%2585-%25D8%25A7%25D9%2584%25D8%25BA%25D9%2588%25D8%25B7%25D8%25A9-%25D8%25A7%25D9%2584%25D8%25B4%25D8%25B1%25D9%2582%25D9%258A%25D8%25A9-%25D9%2584%25D8%25A7-%25D9%2586%25D8%25B1%25D9%258A%25D8%25AF-%25D8%25A7%25D9%2584%25D9%2585%25D9%2588%25D8%25AA-%25D8%25A8%25D8%25B5%25D9%2585%25D8%25AA&docid=03lwgBR-fiXIoM&tbnid=SEJGVc2C1b8XKM%3A&vet=1&w=747&h=441&source=sh%2Fx%2Fim

Udostępnij:
  • 32
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
    32
    Udostępnienia
M.M. Jastrzębski: Wysycha rzeka życia… we wschodniej Ghoucie Reviewed by on 26 lutego 2018 .

Woda… jakże pospolity element codzienności obywatela Rzeczypospolitej Polskiej. Ostatnio Wodociągi Warszawskie przekonują mieszkańców stolicy do raźnego czerpania tyle H2O z domowych kranów, ile tylko wysuszone na maksa rozkręconym ogrzewaniem usta zapragną. Zdaje się, że kampania odnosi pewne sukcesy, choć niektórzy z pewnością pozostają sceptycznie ustosunkowani. W Syrii trudno jest wybrzydzać. Woda, począwszy od mezopotamskiego konfliktu,

Udostępnij:
  • 32
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
    32
    Udostępnienia

O AUTORZE /

Avatar

Pozostaw odpowiedź