Komentarz eksperta

M. Dąbrowski: Trzecia strzała 2.0

W czerwcu br. minął dokładnie rok od czasu, gdy rząd japoński oficjalnie przyjął „strategię wzrostu”, czyli trzeci filar tzw. „Abenomiki”. Poprzednie dwa filary dotyczyły polityki monetarnej oraz polityki fiskalnej. Mimo że w świecie finansów międzynarodowych najgłośniej mówiło się o dwóch pierwszych filarach – zwłaszcza polityce pieniężnej – to dla długoterminowego rozwoju Japonii najważniejszy jest trzeci filar zwany „trzecią strzałą”. Dlaczego ten filar jest tak ważny? Dlatego, że dotyczy deregulacji przepisów prawnych krępujących przedsiębiorczość, umocnienia ładu korporacyjnego, obniżenia podatku od przedsiębiorstw, zwiększenia zasobów kurczącej się siły roboczej czy ustanowienia specjalnych stref ekonomicznych.

źródło: flickr.com/CSIS

źródło: flickr.com/CSIS

O „trzeciej strzale” znowu zrobiło się głośno w ostatnich dniach, gdy premier Abe ogłosił kolejny etap reform zmierzających do podniesienia konkurencyjności gospodarki japońskiej. Premier Japonii m.in. zapowiedział obniżenie efektywnej stawki podatku, który płacą korporacje, z 35% do poziomu poniżej 30% w ciągu najbliższych kilu lat. Warto podkreślić, że obecnie strategia rządu japońskiego polega na obniżaniu opodatkowania bezpośredniego i zwiększaniu podatków pośrednich (w kwietniu br. podniesiono stawkę podatku konsumpcyjnego z 5% do 8%).

Demografia a robotyka

Problemem Japonii jest starzenie się społeczeństwa i kurczenie się zasobów siły roboczej. Ostatnie wskaźniki makroekonomiczne pokazują, że już nie wystarczy budowanie fabryk za granicą w celu eksploatacji lokalnych zasobów. Obecnie niedobór siły roboczej – szczególnie w budownictwie i sektorze opieki społecznej – jest tak znaczący, że rząd postanowił uzupełnić braki na rynku pracy stawiając na kobiety, które do tej pory zajmowały się domem, i obcokrajowców (m.in. poprzez rozszerzenie programu staży zagranicznych). Warto dodać, że stopa bezrobocia w Japonii wynosi obecnie 3,5%, a liczba ofert pracy na 100 osób aktywnie poszukujących zatrudnienia wynosi 109!

Receptą na niedobory siły roboczej ma być również robotyka i związana z nią „nowa rewolucja przemysłowa”. Życzeniem premiera Abe jest zwiększenie do 2020 r. liczby wykorzystywanych robotów: 20-krotne w przypadku usług i 2-krotne w przypadku produkcji. Robotyka mam być również sposobem na zwiększenie produktywności przedsiębiorstw japońskich. Ponadto – w ramach „trzeciej strzały” – premier Abe zapowiedział zmianę polityki związanej z zarządzaniem aktywami państwowego funduszu emerytalnego (największego tego typu na świecie), tak aby więcej środków było lokowanych w akcje przedsiębiorstw kosztem obligacji rządowych. W agendzie znalazła się także reforma rynku energii elektrycznej do 2020 r., której celem jest rozbicie lokalnych monopoli oraz promocja importu amerykańskiego gazu ziemnego i ponowne uruchomienie reaktorów jądrowych, które pomyślnie przejdą testy bezpieczeństwa.

Inkubatory zmian

Wiosną br. premier Abe wyznaczył lokalizacje dla sześciu specjalnych stref, gdzie będzie przeprowadzana stopniowa deregulacja, którą – ze względu na możliwy opór różnych grup interesu oraz inne rodzaje ryzyk– trudno byłoby wprowadzić na terenie całego kraju. Jeśli reformy odniosą sukces w wyznaczonych miejscach to prawdopodobnie w dalszej kolejności zostaną zaimplementowane w pozostałych częściach Japonii. Warto podkreślić, że w strefach będą testowane rozwiązania dla konkretnych obszarów działalności gospodarczej.

Tokio, wraz z niektórymi przyległymi terenami, zostało wytypowane jako strefa biznesu międzynarodowego, do której m.in. mają płynąć inwestycje zagraniczne. Osaka i wybrane miejscowości regionu Kansai stały się strefą technologii i usług medycznych. Fukuoka znalazła się w strefie, gdzie będą testowane rozwiązania w zakresie zatrudnienia i rynku pracy, w tym przepisy dotyczące pracowników zagranicznych. Okinawa została wytypowana jako strefa turystyki międzynarodowej. Pozostałe dwie strefy dotyczą liberalizacji sektora rolnego i będą obowiązywały w miejscowościach Niigata i Yabu.

Eksperyment ze strefami warto śledzić i być może wypróbować podobne rozwiązania także w Polsce. Najważniejsze jednak, że rząd japoński wyznaczył dość precyzyjne cele polityki gospodarczej. Teraz czas na ich realizację, co wcale nie musi być łatwe, bo należy sprecyzować dalszy plan działań i wykazać się determinacją na polu politycznym. Na szczęście premier Abe wydaje się być zdeterminowany, a koalicja rządząca ma wystarczającą większość w parlamencie, aby przeforsować niezbędne zmiany.

Udostępnij:
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
M. Dąbrowski: Trzecia strzała 2.0 Reviewed by on 29 czerwca 2014 .

W czerwcu br. minął dokładnie rok od czasu, gdy rząd japoński oficjalnie przyjął „strategię wzrostu”, czyli trzeci filar tzw. „Abenomiki”. Poprzednie dwa filary dotyczyły polityki monetarnej oraz polityki fiskalnej. Mimo że w świecie finansów międzynarodowych najgłośniej mówiło się o dwóch pierwszych filarach – zwłaszcza polityce pieniężnej – to dla długoterminowego rozwoju Japonii najważniejszy jest trzeci

Udostępnij:
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

O AUTORZE /

Avatar

Pozostaw odpowiedź