Komentarz eksperta

M. Dąbrowski: Abenomika – podsumowanie pierwszego roku

Mariusz_Dabrowski26 grudnia 2013 r., gdy media na całym świecie skupiły się na Chińskiej Republice Ludowej i pokazywały zdjęcia z obchodów 120. rocznicy urodzin Mao Zedonga, w Japonii minęła pierwsza rocznica powołania Shinzō Abe na szefa rządu. Od tego momentu polityka gospodarcza, obok polityki zagranicznej, stała się priorytetem nowego premiera. 11 stycznia 2013 r. premier Abe ogłosił duży pakiet stymulacyjny w postaci budżetu uzupełniającego, który stał się wstępem do pierwszego z trzech filarów polityki gospodarczej zwanej popularnie abenomiką.

Zwiastunem drugiego filaru nowej polityki była niecodzienna wspólna konferencja przedstawicieli rządu i Banku Japonii (BOJ), która odbyła się 11 dni po ogłoszeniu pakietu stymulacyjnego. Podniesiono wówczas cel inflacyjny z 1% do 2% oraz podjęto decyzję o „nieokreślonym” skupie aktywów przez bank centralny, czyli rozpoczęto działania zbliżone do amerykańskiego FED-u. Rozgorzała wówczas dyskusja o granicach niezależności Banku Japonii, ale najcięższe działa polityki monetarnej wytoczono 4 kwietnia 2013 r., kiedy to nowy szef banku centralnego Haruhiko Kuroda doprecyzował, że 2-procentowy cel inflacyjny ma zostać osiągnięty w ciągu dwóch lat.

Tego samego dnia Rada Polityki BOJ podjęła decyzję o zwiększeniu w ciągu dwóch lat bazy monetarnej (banknoty i monety w obiegu oraz depozyty na rachunkach bieżących w Banku Japonii) ze 138 bln JPY do 270 bln JPY. BOJ zdecydował o skupie japońskich obligacji rządowych (JGB) na kwotę około 50 bln JPY rocznie oraz w mniejszym zakresie innych aktywów, przy czym średnia zapadalność obligacji JGB nabywanych przez BOJ ma oscylować w granicach 7 lat (poprzednio poniżej 3 lat). W wyniku prowadzonej polityki bilans Banku Japonii ma zwiększyć się w ciągu dwóch lat ze 158 bln JPY do 290 bln JPY (udział japońskich obligacji rządowych w aktywach BOJ wzrośnie z 56,3% do 65,5%).

14 czerwca 2013 r. gabinet premiera Abe przyjął „strategię wzrostu”, czyli trzeci filar abenomiki, jako oficjalną politykę rządu japońskiego. W strategii założono, że nominalny PKB w latach fiskalnych 2013–2022 będzie rósł średnio o ok. 3% rocznie, natomiast realny PKB o ok. 2% rocznie. Ponadto przyjęto m.in. ustanowienie specjalnych stref ekonomicznych, zwiększenie inwestycji w sektor energetyczny, liberalizację rynku medycznego, czy uelastycznienie rynku pracy i zwiększenie na nim roli kobiet (np. w grudniu 2013 r. Bank Japonii zapowiedział, że w ciągu dekady zwiększy u siebie liczbę kobiet na stanowiskach kierowniczych z obecnych 3,8% do 10%).

Korzystny rozwój wypadków

Tyle tytułem podsumowania. Teraz warto zastanowić się na ile jest to skuteczna polityka i czy w ogóle rok to wystarczający horyzont czasowy, żeby móc wyciągać jakiekolwiek wnioski. Z perspektywy kilkunastu miesięcy jedno jest pewne: premier Abe znalazł się na swoim stanowisku w odpowiednim czasie, tzn. rozpoczął rządy w momencie, gdy gospodarka japońska zaczynała odbijać się od dna. Tendencję do wychodzenia z dołka można było zaobserwować nie tylko w Japonii, ale także w USA, czy ostatnio w Polsce. Jednakże taka ocena byłaby niesprawiedliwa, dlatego nie można pominąć istotnego faktu – premier Abe swoim dynamizmem w pierwszej połowie 2013 r. oraz dzięki dość spójnym działaniom pozwolił uwierzyć przedsiębiorcom, że nadchodzą lepsze czasy.

Optymizm najlepiej było widać na Tokijskiej Giełdzie Papierów Wartościowych, gdzie indeks szerokiego rynku TOPIX wzrósł w ciągu ostatniego roku o 53%, a indeks największych spółek Nikkei 225 wzrósł o 58%. W tym samym czasie – pod względem wartości rynkowej – Toyota (210 mld USD) wyprzedziła Samsunga (195 mld USD) i odzyskała tron największej spółki Azji w kategorii kapitalizacji. Całkiem okazale wyglądał wzrost gospodarczy. Realny PKB w ujęciu zanualizowanym wyniósł odpowiednio w poszczególnych kwartałach 2013 r: (I kw.) +4,8%; (II kw.) +3,8%; (III kw.) +1,1%. Niepokojąca jest jednak spadająca dynamika PKB, ale warto przyjrzeć się jak kształtują się wskaźniki optymizmu wśród przedsiębiorców.

Najbardziej oczekiwanym przez ekonomistów w tej kategorii jest publikowany co kwartał przez Bank Japonii indeks Tankan, który jest różnicą między odsetkiem badanych przedsiębiorców oceniających sytuację gospodarczą pozytywnie a odsetkiem tych co oceniają sytuację negatywnie. Wskaźnik publikowany jest w podziale na duże, średnie i małe przedsiębiorstwa oraz firmy produkcyjne i nieprodukcyjne. Co najważniejsze, indeks Tankan z kwartału na kwartał poprawia się we wszystkich kategoriach, a w przypadku małych firm nieprodukcyjnych znalazł się po raz pierwszy na plusie od 1992 r.! Na ostateczną ocenę jeszcze przyjdzie czas, bo warto przypomnieć, że premier Abe nazwał swoją politykę „strategią przejścia z 20 lat stagnacji do 10 lat ożywienia”. Pozostaje zatem pytanie, czy słońce znów wzejdzie nad gospodarką japońską?

Udostępnij:
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
M. Dąbrowski: Abenomika – podsumowanie pierwszego roku Reviewed by on 28 grudnia 2013 .

26 grudnia 2013 r., gdy media na całym świecie skupiły się na Chińskiej Republice Ludowej i pokazywały zdjęcia z obchodów 120. rocznicy urodzin Mao Zedonga, w Japonii minęła pierwsza rocznica powołania Shinzō Abe na szefa rządu. Od tego momentu polityka gospodarcza, obok polityki zagranicznej, stała się priorytetem nowego premiera. 11 stycznia 2013 r. premier Abe

Udostępnij:
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

O AUTORZE /

Avatar

Pozostaw odpowiedź