Artykuły,Publicystyka

K. Palonka: Co powinniśmy zmienić w postrzeganiu gospodarki Chin – weryfikacja starych dogmatów

Chiny się zmieniają. I choć dostrzegamy wiele, może nawet coraz więcej problemów na ich drodze do unowocześnienia gospodarki, to warto jednak już teraz dostrzec, jak wiele się tam zmieniło. Używamy w pobieżnych dyskusjach starych, utartych sloganów. Należałoby poddać weryfikacji przynajmniej niektóre z nich.

Pierwsze: Chiny to „kapitalizm państwowy”, gdzie wiodąca role grają przedsiębiorstwa należące i będące pod kontrolą władz centralnych bądź lokalnych (tzw. SOE – state owned enterprises). Agencja rządowa (State Assets Supervision and Administration Commission – SASAC) zarządza wiodącymi firmami państwowymi, pozostałe są pod zarządem władz lokalnych.

To już niezupełnie prawda. Jeszcze w roku 2007 jedna piata (20%) produkcji przemysłowej pochodziła z przedsiębiorstw prywatnych, obecne szacunki podaja ze to już 60%. Udział przedsiębiorstw państwowych w eksporcie spadł z 33% w roku 1995 do 11% w roku 2012.

Wśród  czterdziestu gałęzi przemysłu tylko w sześciu z nich przewagę (w sensie wielkości produkcji) mają firmy państwowe. Nawet w wiodących przemysłach firmy państwowe (tzw. narodowi czempioni) nie wykazują specjalnych osiągnięć, z pewnością zaś ich zyskowność jest o wiele niższa. Patrz ilustracja.

1

Wskazuje ona zwrot z zainwestowanego kapitału w firmach prywatnych (linia niebieska) i ten sam wskaźnik dla firm państwowych (linia czerwona).

Według agencji Xinhua w roku 2013 przedsiębiorcy prywatni działali w 12,53 milionach firm, a zarejestrowano około 44 milionów indywidualnej działalności gospodarczej. Ostatnia tendencja to wzrost prywatnych usług np. w roku 2005 było 3000 prywatnych szpitali, obecnie jest ich 7000. Statystyki wykazują, że przedsiębiorczość prywatna wytwarza już 60% chińskiego PKB.

Drugie: Większość ludności miejskiej w wieku produkcyjnym pracuje w firmach państwowych.

Była to prawda w roku 1978 gdzie 99% ludności miejskiej pracowało „na państwowym”, obecnie to zaledwie 18%. Poniższa ilustracja wskazuje rozmiar wzrostu zatrudnienia w sektorze prywatnym w miastach (kolor brązowy)

 2

Ostatnie reformy zakładają zwiększenie udziału kapitału prywatnego w przedsiębiorstwach państwowych (tzw. mix ownership). Własność państwowo-prywatna ma zwiększyć efektywność zarządzania w tych firmach. Sinopec, największa w Azji firma w branży surowców energetycznych, planuje podobno sprzedaż części udziałów (około 16 miliardów  USD) prywatnym inwestorom. SASAC podobno ma zamiar postąpić w podobny sposób z jeszcze sześcioma gigantami państwowymi. Ma to zwiększyć uprawnienia menadżerom, którzy będą zarządzali tymi firmami.

Trzeci mit: Chiny polegały w swym rozwoju na inwestycjach zagranicznych, a teraz graniczni inwestorzy wycofują się z Chin. Fakty temu przeczą. Wycofują się co prawda inwestorzy z niektórych branż przemysłu przetwórczego (wynoszą się do Indonezji,  Bangladeszu lub Wietnamu), ale napływają in i to do gałęzi z wyższej technologicznej półki. Ponadto chińskie inwestycje poza krajem zrównały się w wielkości z napływem inwestycji do kraju. Poniższy wykres pokazuje wartości inwestycji płynących do Chin (linia czerwona) i wypływających z Chin (linia niebieska).

3

Największy udział w chińskich inwestycjach za granicą ma Australia (około 60 miliardów USD, następne są USA, Kanada i Wielka Brytania. Afryka jako całość (około 9 miliardów USD) jest na szóstym miejscu za Francją

Czwarta nieprawda polega na przekonaniu, że Chiny maja ogromną, obciążająca system biurokrację (liczona sumą zatrudnionych w organizacjach partyjnych, instytucjach rządowych i instytucjach publicznych). Ostatnie badania Międzynarodowej Organizacji Zatrudnienia wykazały, że na 1000 mieszkańców Francja (wiodąca w rankingu) zatrudnia aż 95 biurokratów, USA 74, Niemcy 53, Turcja i Meksyk 38, a Chiny zaledwie 30.

Istnieje jeszcze wiele innych mniej powszechnie funkcjonujących nieprawd na temat aktualnej sytuacji w Chinach, ale to temat na następny artykuł.

Udostępnij:
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
K. Palonka: Co powinniśmy zmienić w postrzeganiu gospodarki Chin – weryfikacja starych dogmatów Reviewed by on 21 grudnia 2014 .

Chiny się zmieniają. I choć dostrzegamy wiele, może nawet coraz więcej problemów na ich drodze do unowocześnienia gospodarki, to warto jednak już teraz dostrzec, jak wiele się tam zmieniło. Używamy w pobieżnych dyskusjach starych, utartych sloganów. Należałoby poddać weryfikacji przynajmniej niektóre z nich. Pierwsze: Chiny to „kapitalizm państwowy”, gdzie wiodąca role grają przedsiębiorstwa należące i

Udostępnij:
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

O AUTORZE /

Avatar

Pozostaw odpowiedź