J. K. Wojtyński: Wizyta Shinzō Abego w Pearl Harbor

 ›  ›  › J. K. Wojtyński: Wizyta Shinzō Abego w Pearl Harbor

Artykuły,Publicystyka

J. K. Wojtyński: Wizyta Shinzō Abego w Pearl Harbor

W dniach 26-28 grudnia odbyła się wizyta premiera Japonii Shinzō Abego w Pearl Harbor, gdzie oddał on hołd żołnierzom amerykańskim, poległym podczas II wojny światowej na Pacyfiku.

Zapowiedź (5.12.16) o wizycie Shinzō Abego w Pearl Harbor cieszyła się niezwykłym rozgłosem na arenie międzynarodowej, gdyż w szeroko pojętej publicznej opinii międzynarodowej, Shinzō Abe miał być pierwszym japońskim premierem odwiedzającym amerykańską bazę. Jednak zaledwie w kilka dni po przemowie Abego, w której wyraził on chęć złożenia wizyty w Pearl Harbor, ujawniono dokumenty, pochodzące z materiałów archiwalnych w Honolulu. Świadczą one o tym, że Shinzō Abe jest już czwartym premierem Japonii odwiedzającym miejsce ataku wojsk imperialnych z 7 grudnia 1941 roku.

Wedle odtajnionych dokumentów, czterdziesty piąty premier Japonii Shigeru Yoshida odbył wizytę do Pearl Harbor już w 1951 roku, po podpisaniu Traktatu z San Francisco. Jednak trzeba zaznaczyć, że miała ona charakter wyłącznie prywatny. W podobnym tonie utrzymane były wizyty pozostałych premierów oraz cesarzowej Michiko. Byli oni świadomi delikatności tej kwestii, która zarówno po stronie amerykańskiej, jak i japońskiej, mogła służyć jako katalizator generujący coraz to nowsze antagonizmy między Japonią a Stanami. Z tego powodu, po obu stronach oceanu starano się utrzymać te wizyty z dala od medialnego rozgłosu.

źródło: http://japan.kantei.go.jp/

Próby złożenia oficjalnej wizyty w Pearl Harbour były poczynione przez cesarza Akihito w 1994 roku. Spotkały się one, jednak, z gorącym protestem prawicowego elektoratu w Japonii, który wyszedł z założenia, że celem wizyty było wystosowanie oficjalnych przeprosin za winy popełnione przez wojska imperialne w okresie II wojny światowej. Znacząca część społeczeństwa japońskiego (przede wszystkim elektorat z nacjonalistyczno-konserwatywnymi inklinacjami) nie popierała planów cesarza twierdząc, że Japonia nie jest winna Ameryce przeprosin. Wina za Pearl Harbor była zmyta wraz ze zbrodniami popełnionymi przez wojska amerykańskie, takimi jak naloty bombowe na Tokio czy zrzucenie dwóch bomb atomowych. Próba oddania hołdu ofiarom po stronie amerykańskiej przez reprezentanta wszystkich Japończyków kolidowałaby z punktem widzenia wielu z nich. Z tego powodu cesarz zmienił cel swojej wizyty na Hawajach z Pearl Harbor na wzbudzający mniej kontrowersji „National Pacific War Cementery”.

 Reakcja Japonii na wizytę Abego w Pearl Harbor

Choć nie jest to pierwsza wizyta reprezentanta Japonii w Pearl Harbor, wizyta Premiera Abego może być traktowana jako bezprecedensowe wydarzenie historyczne, gdyż jest on pierwszym premierem Japonii, który wziął udział w oficjalnej ceremonii ku czci ofiar II Wojny Światowej przy symbolicznej mogile ofiar ataku na Pearl Harbor – odbudowanym wraku U.S.S. Arizona, razem z prezydentem Stanów Zjednoczonych.

Sonda przeprowadzona przez Kyodo News wskazuje, że wizytę Abego w Pearl Harbor poparło aż 85.3% respondentów. (Abe to stress value of Japan-U.S. Ties in symbolic Pearl Harbor visit – the Mainichi, 2016). Brak protestów ze strony prawicowo-nacjonalistycznego obozu wynika z ogromnego poparcia, jakim ten elektorat darzy strategię zagraniczną premiera Abego. Nie bez powodu poza oddaniem hołdu żołnierzom amerykańskim w Pearl Harbor, jak i „National Memorial Cemetery”, Abe uczcił także pamięć ofiar pochłoniętych przez teatr wojenny po stronie japońskiej odwiedzając cmentarz japoński.

Brak protestów wobec wizyty Abego wydaje się być klarowny gdy pod uwagę zostanie wzięte jego głębokie przekonanie o potrzebie implementacji rewizjonizmu historycznego. Abe bardzo krytycznie odnosił się do działań jego poprzedników, jawnie krytykując fundamenty powojennej polityki Japonii, nie uznajac np. traktatów Tokijskich. Do dziś determinowana przez „Reżim traktatu z San Francisco” strategia międzynarodowa Japonii, postrzegana jest przez premiera Abe, jako ograniczenie dla rozwoju Japonii. Starając się zoptymalizować korzyści swojej wizyty, Abe złożył hołd żołnierzom poległym po obu stronach, nie wystosowując klarownych przeprosin wobec rodzin amerykańskich żołnierzy.

Semantyczne problemy przeprosin

Szerokie grono międzynarodowych ekspertów słusznie przewidywało, że premier Japonii nie wystosuje, oczekiwanych przez wielu, przeprosin. Wywołałyby one, bezapelacyjnie, ogromny sprzeciw wśród rzeszy prawicowych wyborców, generujących gros elektoratu obecnego premiera Japonii.

Stonowane politycznie i wyważone dyplomatycznie, pełne skruchy, przemówienie premiera Abego, nie wywołało zaskoczenia, przeciwnie do dziennikarskiej euforii wzbudzonej ogłoszeniem jego wizyty w Pearl Harbor (5.12.16). Wiele głosów świata polityki twierdzi, że mowa premiera Japonii była wręcz bliźniaczo podobna do przemówienia Obamy z maja 2016 roku w Hiroszimie. W obu przemówieniach tematem przewodnim była myśl, że dwaj wrogowie mogą stać się, nie tylko partnerami, ale i bliskimi sojusznikami. Kwestie dotyczące semantyki wypowiedzi premiera Abego czy Japonia wyraża żal czy przeprasza za swoje winy, choć dla wielu ma ogromne znaczenie sentymentalne, nie powinno wpłynąć znacząco na stosunki pomiędzy oboma krajami. Symboliczny akt wyrażenia skruchy, w ogromnym stopniu, ujawnia prawdziwe intencje aktualnego rządu Japonii – akceptacja przeszłości i wzięcie odpowiedzialności za popełnione czyny. Ma to wpłynąć korzystnie na wzmocnienie sojuszu militarnego oraz relacji handlowych ze Stanami.

 Niepewna sytuacja japońsko-amerykańskiego mariażu

Warto jeszcze zaznaczyć, że podczas obchodów 75.  rocznicy ataku Japonii na Stany Zjednoczone odbyło się ostatnie spotkanie premiera Abego z Barackiem Obamą w roli prezydenta Stanów Zjednoczonych. Miało ono na zapewnienie Japonii o przejrzystości intencji Stanów wobec Japońskiego sojusznika. Głęboka symbolika spotkania nabiera ogromnej wagi w świetle licznych niepokojących komentarzy prezydenta elekta – Donalda Trumpa poddających pod watpliwość aktualne ramy sojuszu amerykańsko-japońskiego.

Źródła:

Ministry of Foreign Affairs of Japan (2016) Foreign Minister Kishida to Visit Hawaii. Available

at: http://www.mofa.go.jp/press/release/press4e_001423.html

Office, C.P.R. (2016) Press conference on the upcoming meeting with the president Obama

of the United States and visit to Pearl Harbor (the prime minister in action) | prime minister of

Japan and his cabinet. Available at: ttp://japan.kantei.go.jp/97_abe/actions/201612/05article4.html

Ministry of Foreign Affairs of Japan (2016) The President of the United States Visits Hiroshima. Available at: http://www.mofa.go.jp/na/na1/us/page4e_000462.html

Ministry of Foreign Affairs of Japan (2016) Japan-United States of America Relations. Available at: http://www.mofa.go.jp/region/n-america/us/index.html

Embassy of Japan in United States of America (no date) Return of World War II Artifacts. Available at: http://www.us.emb-japan.go.jp/english/html/world- war-2- artifact-recovery.html

Abe to stress value of Japan-U.S. Ties in symbolic Pearl Harbor visit – the Mainichi (2016) Available at: http://mainichi.jp/english/articles/20161226/p2g/00m/0dm/014000c

Soble, J. and Sanger, D.E. (2016) Shinzo Abe to become First Japanese leader to visit Pearl

Harbor. Available at: http://www.nytimes.com/2016/12/05/world/asia/shinzo-abe- pearl-

harbor-japan.html

Rich, M. and Harris, G. (2016) In Pearl Harbor visit, a symbol of reconciliation in Japan.

Available at: http://www.nytimes.com/2016/12/24/world/asia/pearl-harbor- japan-shinzo-

Jan Kajetan Wojtyński

Udostępnij:
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
J. K. Wojtyński: Wizyta Shinzō Abego w Pearl Harbor Reviewed by on 8 stycznia 2017 .

W dniach 26-28 grudnia odbyła się wizyta premiera Japonii Shinzō Abego w Pearl Harbor, gdzie oddał on hołd żołnierzom amerykańskim, poległym podczas II wojny światowej na Pacyfiku. Zapowiedź (5.12.16) o wizycie Shinzō Abego w Pearl Harbor cieszyła się niezwykłym rozgłosem na arenie międzynarodowej, gdyż w szeroko pojętej publicznej opinii międzynarodowej, Shinzō Abe miał być pierwszym japońskim

Udostępnij:
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

O AUTORZE /

Pozostaw odpowiedź