Artykuły,Publicystyka

D. Juraszek: Przewodniczący Xi podbija księgarskie półki

 

 

Klientów pięciopiętrowego Kantońskiego Centrum Książki od progu wita państwowa czerwono-żółta kolorystyka. Przy okazji XIX Zjazdu Komunistycznej Partii Chin oficjalnej symboliki jest wszędzie jeszcze więcej niż zwykle.

Pośród flag z sierpem i młotem oraz pięcioramiennych gwiazd przewija się znajome oblicze. To Xi Jinping, według ekspertów najpotężniejszy chiński przywódca od czasów Deng Xiaopinga, a może nawet samego Mao Zedonga, piastujący jednocześnie stanowiska Prezydenta Chińskiej Republiki Ludowej, Sekretarza Generalnego Komitetu Centralnego KPCh oraz Przewodniczącego Centralnej Komisji Wojskowej. Od czarno-białych fotografii z czasów młodości po oficjalne portrety dzisiejszego przywódcy, Xi bacznie spogląda z księgarskich półek na obywateli.

„Interesujecie się Zjazdem KPCh?” pytam Lin i Chen, dwie kantońskie studentki.

Śmieją się z zakłopotaniem, wreszcie odpowiadają wymijająco, że podjęte przez Partię decyzje będą miały wpływ na ich życie, w tym na kwestie zdrowotne czy zawodowe. Wiedzą innymi słowy, że nawet jeśli one nie interesują się polityką, to polityka interesuje się nimi. Może dlatego wykręcają się od pozowania do zdjęcia przy stoisku poświęconemu twórczości Xi.

Samo stoisko opasane jest grafiką promującą tzw. Podstawowe Wartości Socjalistyczne, które szerzone są w chińskim społeczeństwie gdzie się tylko da, od szkolnictwa i mediów, przez transport publiczny i uliczne bilbordy, po ogrodzenia wokół placów budowy i parkowe ławki. Ogłoszone podczas poprzedniego, XVIII Zjazdu KPCh w 2012 roku, obejmują dobrobyt, demokrację, uprzejmość, harmonię, wolność, równość, sprawiedliwość, rządy prawa, patriotyzm, poświęcenie, uczciwość i przyjaźń.

Wydawcy nie martwią się o poziom zainteresowania czytelników, wychowanych w duchu słusznych wartości. Nazwisko Prezydenta, Sekretarza i Przewodniczącego w jednym to najlepsza reklama, więc opatrują nim nie tylko tomy autorstwa Xi lub bezpośrednio o nim traktujące, ale i publikacje poświęcone dokonaniom, wartościom i planom Partii. Efekty tego wydawniczego wielkiego skoku naprzód zalegają teraz specjalnie przygotowane i udekorowane stoiska chińskich księgarń. Jest pośród nich także pozycja anglojęzyczna: The Governance of China z tekstami pióra samego Xi. Opasły tom z oficjalnym, wymuskanym portretem łaskawie uśmiechniętego Xi na obwolucie według oficjalnych danych rozszedł się od pierwszego wydania w 2014 roku w ponad sześciu milionach egzemplarzy w stu krajach i dwudziestu jeden językach.

„VPN przestał ostatnio działać” mówi Lin. VPN to technologia umożliwiająca dostęp do zagranicznych stron takich jak Google, Facebook czy YouTube, które są w chińskim internecie zablokowane. W ostatnich tygodniach władze mocno przykręciły śrubę użytkownikom aplikacji VPN.  „Mam nadzieję, że po zakończeniu Zjazdu wszystko wróci do normy.”

Przy stoisku udekorowanym plakatem młodego Xi Jinpinga w rozpiętej pod szyją koszuli i z torbą przewieszoną luzacko przez ramię pojawia się dwudziestoparoletni mężczyzna z plecakiem i w okularach. Podchodzę i przedstawiam się; nazywa się Haizhen i pracuje w Kantonie jako marketingowiec. Pytam, czy chce którąś z wystawionych tu książek kupić.

„Raczej nie” śmieje się. „Nie interesuję się polityką, ale rzuciły mi się w oczy te plakaty, więc postanowiłem zerknąć. W sumie to chciałbym wiedzieć więcej o młodości Xi Jinpinga.”

Wskazuję na tom Siedem lat Xi Jinpinga jako wykształconego młodzieńca, który trzyma w dłoniach. Może warto się skusić?

„Tak, to jest nowa i już sławna książka. W latach 60. i 70. wielu uczniów i studentów zostało wysłanych na wieś.” Fakt – podczas Rewolucji Kulturalnej mieli uczyć się od ludu, zamiast wdychać burżuazyjne miejskie miazmaty. „Jestem ciekaw, co robił wtedy Xi Jinping.”

Ostatecznie Haizhen książki nie kupuje. Może innym razem.

Na piętrze znajduje się dział publikacji politycznych. Z regałów patrzy tu kilku Xi Jinpingów w różnym wieku: oprócz wspomnianych już Xi-przywódcy oraz Xi-młodzieńca, także Xi-obiecujący lokalny sekretarz Partii w latach 80., na okładce tomu pod intrygującym tytułem Wiedzieć więcej, kochać mocniej. Przy stoisku z wypisanym na czerwonym banerze sloganem nawołującym, by członkowie Partii przodowali i rośli w siłę, drobny starszy mężczyzna w białej, jakby wykrochmalonej koszuli pochyla się nad tomem poświęconym Partii. Ma na oko sześćdziesiąt kilka lat, byłby więc rówieśnikiem Xi.

Lin i Chen zapytują go po kantońsku, czy zechce odpowiedzieć na kilka pytań o dzieła Prezydenta, Sekretarza i Przewodniczącego Xi. Mężczyzna nie podnosi wzroku. Wygląda na zakłopotanego, uśmiecha się nieśmiało. Wreszcie odpowiada półgłosem, że nie chce rozmawiać na ten temat z obcokrajowcem.

Zjeżdżamy schodami ruchomymi z powrotem na parter. Młody Xi nadal uśmiecha się przyjaźnie z czarno-białej fotografii na reklamowym plakacie, ale przy stoisku nie ma nikogo. Za to podstawka, na której jeszcze przed kwadransem widniało wyeksponowane The Governance of China, stoi teraz pusta.

Tegoroczny Zjazd ma ogłosić decyzje w sprawie szerokich zmian kadrowych, włącznie z tym kto, i czy w ogóle ktoś, zastąpi Xi Jinpinga na stanowisku prezydenta ChRL po upływie jego drugiej kadencji za pięć lat. Wiele od tego zależy – także to, kto przez następne lata i dekady będzie spoglądał na obywateli z księgarskich półek.

 

Dawid Juraszek

 

Udostępnij:
  • 13
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
    13
    Udostępnienia
D. Juraszek: Przewodniczący Xi podbija księgarskie półki Reviewed by on 18 października 2017 .

    Klientów pięciopiętrowego Kantońskiego Centrum Książki od progu wita państwowa czerwono-żółta kolorystyka. Przy okazji XIX Zjazdu Komunistycznej Partii Chin oficjalnej symboliki jest wszędzie jeszcze więcej niż zwykle. Pośród flag z sierpem i młotem oraz pięcioramiennych gwiazd przewija się znajome oblicze. To Xi Jinping, według ekspertów najpotężniejszy chiński przywódca od czasów Deng Xiaopinga, a może

Udostępnij:
  • 13
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
    13
    Udostępnienia

O AUTORZE /

Avatar

Pozostaw odpowiedź