Artykuły,Publicystyka

B. K. Dżugaj, K. Gutowski: Obchody święta Aszury w Indiach – Lakhnau 2015

 

24 października 2015 roku miliony szyitów na całym świecie obchodziły jedno z najważniejszych dla tego odłamu islamu świąt – dzień Aszury. Święto to przypada 10. dnia księżycowego miesiąca muharram i uznawane jest przez wszystkich muzułmanów. Dla szyitów jest to jednak dzień wyjątkowy.

10. dnia miesiąca muharram 680 roku (61. rok kalendarza muzułmańskiego) w bitwie pod Karbalą zginął wnuk Mahometa – Husajn ibn Ali. Śmierć Husajna, uznawanego przez niektórych jemu współczesnych za prawowitego przywódcę wspólnoty islamu, została uznana za męczeńską. Sama bitwa pod Karbalą, związana z sukcesją władzy po Mahomecie, przyczyniła się natomiast do dalszego rozłamu wewnątrz muzułmańskiej Ummy, co ostatecznie zaowocowało podziałem na sunnitów oraz szyitów. Dla szyitów jest to zatem wydarzenie definiujące ich jako społeczność, określające pod wieloma względami tożsamość i przypominające o niezwykle burzliwej historii wyznawców tego nurtu islamu.

Dzień Aszury w rozbudowany i barwny sposób celebruje się w szyickim Iranie oraz Iraku (tam współcześnie znajduje się sama Karbala). W Indiach największa wspólnota szyicka zamieszkuje Lahknau (ang. Lucknow) – miasto o bogatej historii, prawdziwą dawną kulturalną stolicę muzułmańskich Indii. Tam też zobaczyć można spektakularne procesje z okazji tego  święta.

1 3 4 5 6 7

Sednem obchodów jest wspominanie i opłakiwanie śmierci Husajna ibn Alego. W czasie ulicznych procesji wierni lamentują i umartwiają się, aby w pełni przeżyć tragiczne misterium śmierci wnuka Proroka. Charakterystycznym dla tego święta jest zwyczaj samobiczowania się oraz samookaleczania przez rozcięcie głowy tradycyjnymi ostrzami. Nad pochodem góruje alam – sztandar armii Husajna. W praktykach tych uczestniczą również dzieci – w ich przypadku jednak okaleczanie ograniczane jest zazwyczaj do symbolicznego nacięcia czoła. W czasie pochodu wierni recytują również marsije – poematy upamiętniające tragiczne wydarzenia sprzed trzynastu wieków. Utwory te mają bogatą tradycję w literaturach Bliskiego Wschodu i Azji Południowej. W literaturze urdu za mistrzów tego gatunku uznaje się Mira Babara Anisa oraz współczesnego mu Mirzę Dabira.

Dzień Aszury to nie tylko czas głębokich religijnych przeżyć. To także duże przedsięwzięcie organizacyjne i logistyczne. Nad uczestnikami, którzy poprzez samookaleczanie okazują swój ból i cierpienie z powodu śmierci Husajna czuwają organizatorzy procesji. W razie potrzeby biczownicy chłodzeni są wodą i otrzymują niezbędną pomoc medyczną. Sama trasa procesji jest zaś otoczona kordonem policji.

Chociaż szyicka tradycja procesji związanych z miesiącem muharram i świętem Aszury przez sunnicką ortodoksję religijną uważana jest za herezję i praktyki niezgodne z duchem islamu to w ramach samego szyizmu zwyczaje te są ważne i kultywowane, a samo święto stanowi dla jego uczestników kluczowy punkt odniesienia w poszukiwaniu własnej tożsamości.

8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27

Obchody dnia Aszury w 2015 roku zbiegły się w czasie z ważnymi świętami hinduizmu: dasarą oraz durgapudźą. Szyickie procesje spotykały się na ulicach Lakhnau z przygotowywanymi przez hindusów ołtarzami. Mimo braku otwartej wrogości dostrzec można było napięcie między wyznawcami  tych religii oraz swoisty spór o symboliczną przestrzeń miasta.

Zdjęcia wykonano w czasie procesji wyruszającej z jednej z mniejszych imambar znajdujących się na tyłach Baraimambary (Wielkiej Imambary) – głównego miejsca kultu szyickiego w Lakhnau,  prawdziwego arcydzieła muzułmańskiej architektury w Indiach. Dokumentacja powstała w ramach projektu naukowego: „Charakterystyka obchodów muzułmańskiego święta Aszury w społeczności szyitów w indyjskim mieście Lakhnau”. Projekt był współfinansowany ze środków Rady Konsultacyjnej Kół Naukowych Uniwersytetu Warszawskiego.

Blanka Katarzyna Dżugaj, Krzysztof Gutowski

Udostępnij:
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
B. K. Dżugaj, K. Gutowski: Obchody święta Aszury w Indiach – Lakhnau 2015 Reviewed by on 4 grudnia 2015 .

  24 października 2015 roku miliony szyitów na całym świecie obchodziły jedno z najważniejszych dla tego odłamu islamu świąt – dzień Aszury. Święto to przypada 10. dnia księżycowego miesiąca muharram i uznawane jest przez wszystkich muzułmanów. Dla szyitów jest to jednak dzień wyjątkowy. 10. dnia miesiąca muharram 680 roku (61. rok kalendarza muzułmańskiego) w bitwie

Udostępnij:
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

O AUTORZE /

Pozostaw odpowiedź