Artykuły

A. Maksymowicz: Chiński gaz łupkowy

Opinia publiczna w Polsce z coraz większą irytacją słucha obietnic polityków o mającej się tuż, tuż rozpocząć eksploatacji naszych niebotycznych zasobów gazu łupkowego. Pod tym względem Państwowy Instytut Geologiczny (PIG) w Warszawie, jako najbardziej kompetentna instytucja, był co najmniej sceptyczny. Ponieważ gaszenie entuzjazmu polityków jest zajęciem mało popularnym, o pracach tego instytutu i jego stanowisku w sprawie gazu łupkowego cicho. Nie zauważa się jego roli w tej materii nawet wtedy, kiedy PIG dostrzegany przez takie mocarstwo, jakim są Chiny. Dlatego też kolejna wizyta chińskich dygnitarzy rządowych zajmujących się gazem łupkowym w PIG została przez media pominięta całkowitym milczeniem. Miała ona miejsce na początku maja. Mimo że byli to przedstawiciele chińskiego Ministerstwa Ziemi i Zasobów Naturalnych, nikt z naszych ministerstw zajmujących się gazem łupkowym nie był zainteresowany spotkaniem z nimi. Chińczycy, przywykli do działań dyskretnych, aczkolwiek skutecznych, zapewne byli zadowoleni z tego stanu rzeczy. Zgodnie z życzeniem strony chińskiej celem tej wizyty było rozpoczęcie wymiany doświadczeń w zakresie gospodarki surowcami mineralnymi, przez co miała ona charakter intensywnej sesji roboczej. Chińskiej delegacji przewodniczył prof. Zhang Dawei, dyrektor Centrum Oceny Zasobów Surowców Mineralnych MRL, a w jej skład wchodzili prof. Li Yuxi i dr Li Jian z tegoż Centrum oraz Gary Sun, dyrektor finansowy SPT Energy Group Inc. z Pekinu.

źródło: commons.wikimedia.org

źródło: commons.wikimedia.org

Chińska reforma

Po wstępnych grzecznościach dyrektor PIG prof. Jerzy Nawrocki wraz z towarzyszącym mu zespołem przedstawili polskie prace związane z poszukiwaniem gazu łupkowego. Są one na ogół dobrze znane zainteresowanym tym tematem, dlatego pominiemy ich przedstawianie w tym miejscu. Znacznie bardziej ciekawe były wypowiedzi chińskich gości, jak oni sobie poradzili z tym problemem. Prof. Li Yuxi przedstawił kluczowe kierunki działalności chińskiego Ministerstwa Ziemi i Zasobów Naturalnych. Ministerstwo to zostało utworzone w 1998 r. w wyniku połączenia kilku krajowych instytucji administracyjnych i Ministerstwa Geologii. Odpowiada ono za sprawy administracyjne, ochronę i racjonalne wykorzystanie surowców naturalnych Chin, w tym gruntów, surowców mineralnych i zasobów morskich. Centrum Oceny Zasobów Surowców Mineralnych MLR zostało utworzone rok później, z przekształcenia Narodowego Komitetu Zasobów Surowców Mineralnych, a jego zadania obejmują ocenę zasobów złóż, przygotowywanie projektów rozporządzeń MLR odnośnie metodyki takich ocen, analizę gospodarki zasobami surowców mineralnych i udział w kształtowaniu polityki w tym zakresie oraz szkolenie personelu podobnych centrów, które działają w poszczególnych prowincjach. Obecnie Chiny przygotowują reformę, która ma unowocześnić system zarządzania zasobami surowców mineralnych w trakcie przechodzenia do gospodarki rynkowej i stąd wzięło się zainteresowanie MLR polskimi doświadczeniami w tym zakresie.

Chiński sukces

Głównym punktem programu stała się prezentacja dotycząca chyba najbardziej gorącego obecnie tematu, to jest chińskich sukcesów w zwiększaniu przemysłowej produkcji gazu z łupków. Należy tu zauważyć, że dyrektor Zhang Dawei i prof. Li Yuxi koordynują poszukiwania i udostępnianie złóż tego gazu od roku 2004 i stąd można ich uznać za współautorów sukcesu, jakim jest uruchomienie w Chinach, jako w trzecim kraju na świecie (po USA i Kanadzie), produkcji przemysłowej gazu z łupków i to na skalę rokującą osiągnięcie bądź nawet przekroczenie poziomu produkcji 6,5 mld m3/rok na koniec roku 2015. Tym samym coraz bardziej realny staje się cel wyznaczony przez centralne władze chińskie, czyli dojście do produkcji rzędu 80 mld m3/rok w 2030 r.

Droga do gazu łupkowego

Główne etapy w rozpoznaniu i udostępnianiu chińskich zasobów gazu z łupków realizowane były stopniowo. Etap I (2004-2008) – wstępne rozpoznanie zasobów, etap II (2009-2010) – pierwsze wiercenia poszukiwawcze wykonane przez Chińską Służbę Geologiczną i szacowanie zasobów w kluczowych regionach oraz etap III (od 2011) – wydawanie pierwszych koncesji i skupienie się czołowych chińskich graczy na wypracowaniu skutecznych i wydajnych metod drenażu gazu z obszarów złożowych uznanych za najkorzystniejsze spośród 41 basenów usytuowanych w 5 regionach Chin. Zatem zastosowano tzw. teksańskie podejście, które doprowadziło do rewolucji łupkowej. Na tym ostatnim etapie duże znaczenie przypisuje się dalszym badaniom geologicznym basenów łupków gazonośnych, w czym ogromną rolę odgrywa Chińska Służba Geologiczna. W rezultacie dotychczasowych działań produkcja gazu z nowych wierceń zaczęła przekraczać wartości 100 000 czy nawet 300 000 m3/dobę, co wywołało dyskusję, czy chińskim firmom udało się udoskonalić lub też opracować nową technologię pozyskiwania gazu z łupków, czy jest to efekt eksploatacji wyjątkowo bogatych złóż. Mówiąc o drogach do sukcesu nie można pominąć polityki wsparcia inwestycji w poszukiwanie i wydobywanie gazu z łupków, jaką prowadzi Narodowa Administracja Energią (NEA), w pewnym stopniu powielająca politykę Departamentu Energii USA z początku rewolucji łupkowej. W ramach tej polityki w październiku 2013 r. NEA wprowadziła kolejne udogodnienia dla operatorów (Chinas shale gas policy promises more financial support), obejmujące pięć głównych pozycji:

a) uznanie wydobycia gazu z łupków za jedną z nowo powstających, ale już strategicznych krajowych gałęzi przemysłu,

b) wprowadzenie nowych subsydiów rządowych dla producentów tego gazu,

  1. zachęcanie władz prowincji do wspierania finansowego lokalnych producentów gazu,
  2. ulgi podatkowe dla producentów,
  3. zwolnienia importowanego sprzętu z opłat celnych.

Celem tej polityki jest wspieranie rozwoju i innowacyjności krajowych firm zaangażowanych w poszukiwania i wydobywanie gazu z łupków. Można tu dodać, że pozytywne wyniki w zwiększaniu wydobycia Chiny zawdzięczają w głównej mierze swoim krajowym firmom, przede wszystkim z grupy Sinopec (China Petrochemical Corp.) i China National Petroleum Corp. (CNPC).

Dalsza współpraca

Osiągnięcia polskiej geologii są znane i doceniane w Chinach. Po wojnie w Polsce dokonano największych odkryć w Europie (węgiel kamienny na Lubelszczyźnie, węgiel brunatny, rudy miedzi, siarka) Do tego doliczyć trzeba poprzednie jej światowe osiągnięcia w Chile (miedź) oraz zbadanie i zagospodarowywanie surowców Syberii. Świadczy o tym również ta wizyta, która nastąpiła w wyniku wzajemnej współpracy. Co najważniejsze to jest ona dopiero na początku tej drogi. Dziękując za bardzo dobre przygotowanie spotkania przewodniczący delegacji prof. Zhang Dawei zaprosił dyrektora prof. Jerzego Nawrockiego wraz z zespołem do odwiedzenia Centrum i poprosił o rozpoczęcie prac nad przygotowaniem projektu porozumienia o współpracy i wymianie kadry, aby mogło ono zostać podpisane w trakcie rewizyty.

Przykład

Wydaje się, że od Chińczyków możemy wiele się nauczyć. I nie chodzi tu tylko o naukę geologii i poszukiwań, ale przede wszystkim o ich sensowną i prowadzącą do sukcesu organizację. Na uwagę zasługuje pełne zaufanie polityków chińskich do swoje kadry naukowej i technicznej. Wyznaczając strategiczne cele, nie wtrącają się oni już w prowadzenie badań i nie biorą udziału we wdrażaniu konkretnych metod jego eksploatacji. Tego rodzaju presja tam nie istnieje. Trzeba też zauważyć popularność chińskich poszukiwań i badań geologicznych w tamtejszym społeczeństwie. Ulotki, foldery i informatory geologiczne rozpowszechniane są w tym kraju w milionach egzemplarzy. Podobnie tysiące wydawnictw popularno – naukowych znajduje nabywców w chińskim społeczeństwie. Pod tym względem Chiny przynajmniej dorównują największym swoim konkurentom, którym są USA i FR. Na początku tego roku chińskie Ministerstwo Ziemi i Zasobów ogłosiło, że zasoby gazu łupkowego wynoszą 25 bilionów metrów sześciennych. Do jego eksploatacji zgłosiło się 152 firmy zagraniczne. Z tego dopuszczono do dalszych prac tylko 83, które prowadzić będą poszukiwania w 20 blokach na terenie 8 prowincji. Będą one mogły działać poprzez wspólne przedsięwzięcia z firmami chińskimi.

Artykuł pierwotnie ukazał się na portalu Przemysł Skalny.

Udostępnij:
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
A. Maksymowicz: Chiński gaz łupkowy Reviewed by on 13 czerwca 2014 .

Opinia publiczna w Polsce z coraz większą irytacją słucha obietnic polityków o mającej się tuż, tuż rozpocząć eksploatacji naszych niebotycznych zasobów gazu łupkowego. Pod tym względem Państwowy Instytut Geologiczny (PIG) w Warszawie, jako najbardziej kompetentna instytucja, był co najmniej sceptyczny. Ponieważ gaszenie entuzjazmu polityków jest zajęciem mało popularnym, o pracach tego instytutu i jego stanowisku

Udostępnij:
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

O AUTORZE /

Avatar

Pozostaw odpowiedź